İyi Kitap

Küçük ellere izin verin!

Şiirsel TAŞ

Georgie Birkett’in hazırladığı, dört kitaplık “Artık Kendim Yapabilirim” serisi, çocuğun özerklik kazanmaya başlayıp her şeyi kendi yapmak istediği o önemli döneme dair hem ebeveynlere rehberlik yapmayı amaçlıyor hem de bu dönemden en iyi şekilde faydalanmanın kapısını açıyor.

Çocukların bir “BENN yapıcam!” dönemi vardır, malum. Çocuğun giderek kendi kendine yetebilir hale gelme yolunda attığı ilk adımları izlemekten ötürü mutluluk verici, üstüne vazife olmayan işleri de yapmakta ısrarcı olabileceğinden biraz yıpratıcı, çocuğun yapabildikçe keyiflendiği, yapamadığında cesaretlendirilirse yeniden ve yeniden denediği zorlu bir dönem. Zorlu, çünkü yetişkinin sorumluluk vermekle çocuğu tehlikelerden korumak arasında sürekli gelgit yaşadığı bir dönem. Çocuğun yaşına göre hangi sorumlulukları üstlenmesinin daha doğru olduğuna ve kabul edilebilir risk sınırları içinde kaldığına karar vermenin kritik önem taşıdığı bir dönem.

Okul öncesi çağdaki bu “BENN yapıcam!” döneminin tadını çıkarmak gerek aslında. Çünkü bu işgüzar çağ yerini göz açıp kapayıncaya kadar başka bir döneme bırakır: “Evet ama ellerim yok ki!” dönemi (durumu gayet iyi özetleyen şu eski reklam filmini hatırlayın: Anne kızından tencerenin kapağını kapamasını rica eder, ergen arkadaşımız ise şallak şallak kazağının içinde ellerini içeri çekip boş kol yenlerini göstererek “Ama ellerim yok ki!” diye karşılık verir.) İşte çocuğun elini kolunu kullanmak için pek hevesli olduğu “BENN yapıcam!” dönemi bu yüzden pek kıymetlidir.

BABA KIZ PİZZA PİŞİRİYOR
Georgie Birkett’in hazırladığı, dört kitaptan oluşan “Artık Kendim Yapabilirim” dizisi, tam da bu döneme uygun bir seri. Kitaplarda, ailenin de yardımı ve desteğiyle çocuğun üstlenebileceği bazı sorumluluk alanlarından örnekler veriliyor. Kitapların dikkat çekici yönlerinden biri, rol modelleri konusuna hassasiyet gösterilmiş olması. Anne sadece yemek pişirip evi temizleyen, baba ise tamirat işleriyle uğraşan ebeveyn rolünde değil. Sözgelimi, küçük bir kız çocuğun babasıyla birlikte evde pizza pişirme macerasını anlatan Artık Kendim Pişirebilirim adlı kitapta, alışverişten tutun mutfak hazırlığına varana dek her aşamada baba-kız her işi birlikte kotarıyorlar. Anneyi sadece öykünün sonunda sofrada oturmuş pizza yerken görünce yüzümüzde güller açıyor tabii (bulaşıkları ise büyükanne yıkıyor).

KENDİN YAP KEYİFLE YAP
Artık Kendim Yetiştirebilirim, anne babasının yardımıyla tohum ekmeyi, sulamayı, ayrık otlarını temizlemeyi öğrenen bir çocuğun öyküsü. İşin içine su ve çamur girdi mi yapılan iş daha da eğlenceli hale geliyor elbet. Zaten her dört kitabın da anlatımındaki ortak özellik çocuğa, bir işi keyfini çıkararak, zevk alarak yaptığında, işin eğlenceli hale geldiğini göstermesi.

HANGİ İŞLERİ ÇOCUK YAPMALI?
Artık Kendim Tamir Edebilirim’de, tamir işlerine hevesli kız çocuk, anne babasının yardımıyla oyuncaklarını onarıyor. Sonra da babasıyla birlikte, tamir ettiği oyuncaklarını koyacağı bir oyuncak kutusu yapıyor. Pil değiştirmek, bant yapıştırmak gibi işleri kendi yaparken, testereyle tahta kesen babasına oyuncak testeresiyle eşlik ediyor. Bu örneklemeler, çocuğun kendisi için tehlikeli olabilecek, motor becerisine uygun olmayan işleri yapmasına, istese de izin verilmeyeceğini, ama oyuncak alet edevatla bu işleri taklit edebileceğini göstermesi açısından önemli.

HAZIR ELLERİ VARKEN!
Artık Kendim Temizleyebilirim’de çamaşır, ütü, bulaşık, temizlik adına aklınıza gelebilecek ne varsa, hepsine ailecek girişiliyor. İlginç bir ayrıntı: Kitabın ortalarına doğru çocuklardan biri aynayı siler, diğeri toz alırken, babayı kanepeye oturmuş, olasılıkla astım ilacını ağzına püskürtürken görüyoruz. Temizlik işinin cilveleri!

Küçük, becerikli ellere olabildiğince fırsat tanımak için elden geleni yapmak lazım. Sözün özü, bu güzel kitapları okuduğunuz çocuk –siz okumasanız bile, derdini gayet net anlatan resimlerden çocuk neyi nasıl yapacağını rahatlıkla anlayabilecektir zaten– “Haydi pizza yapalım,” “Halıyı ben süpüreceğim”, “Oyuncak kutusu
yapmak istiyorum”, “Saksıya domates tohumu ekelim mi?” dediğinde, bir işin ucundan tutma şevkiyle yanıp tutuşan küçük ellerin harekete geçmesine izin verin. Kek hamuru mu, yoksa çamur mu? Çocuklarla birlikte ellerinizi hangisine bulamak daha cazip geliyor size bilmiyorum ama henüz elleri varken (!) bu şansı kaçırmayın.

Artık Kendim Yetiştirebilirim
Artık Kendim Pişirebilirim
Artık Kendim Temizleyebilirim
Artık Kendim Tamir Edebilirim
Georgie Birkett
Mavibulut Yayınları
24 sayfa

Bu yazıyı beğendin mi? Paylaş!

About The Author

Çocukluğunun en güzel günleri bir tavuk çiftliğinde ve İstanbul’un göbeğinde o dönemde istila edilmemiş kırlarda geçti. Tıp eğitimi aldı, hekim oldu, sonra çocuk kitaplarına merak sardı. Kurda kuşa, börtü böceğe düşkün ve en çok da onlarla ilgili okuyup yazmayı seviyor. Düşkurdu Bir Düş Kurdu, Börtü Böcek Güncesi, Zincir, Kar Benek Kara Benek ve Kim Korkar Mavi Kurttan adlı kitapları yazdı. Yazdığından çok daha fazla kitap çevirdi. Çevirdiğinden çok daha fazla kitap için eleştiri yazıları yazdı. Sürekli genişleyen kedi kadrosu, ara sıra bahçeye misafir olan yavru/yaralı martılar ve bir ergen gürgenle birlikte yaşıyor. Biyoloji, sağlık, kent doğası ve çocuklar üzerine kafa yoruyor. Ya evde çalışıyor ya ormanda dolaşıyor.

Yorum yaz